යෝනි තොල් රැලි වැටීම නවතා ලන බැක්ටීරියා ටොක්සින
රැලි වැටීම නම් එලෙස සැඟවීම අපහසු ය. මේ සඳහා වර්තමානයේ දී විශේෂයෙන් චර්ම රෝග විශේෂඥයන් විසින් යෝනි පේශීන්වලට එන්නත් කිරීමක් සිදු කරනු ලබයි. මෙලෙස එන්නත් කරන්නේ
Botulinum toxin type A (BTX-A) නම් වූ බැක්ටීරියා ටොක්සීනයක් වේ.
බැක්ටීරියා ටොක්සීන හෙවත් ධූලක යනු සමහර බැක්ටීරියා විසින්, සෛල තුළ නිපදවා, සෛලවලින් පිටතට නිකුත් කරනු ලබන, ධාරකයන් ගේ (බැක්ටීරියා ආසාදනයට ලක් වන්නන් ගේ) සාමාන්ය සෛලීය ක්රීයාකාරීත්වයට බාධා පමුණුවන ජෛව රසායනික විෂ වන අතර, මේවා නියුරොටොක්සීන, සයිටොටොක්සීන, එන්ටරොටොක්සීන ලෙස වර්ග කළ හැකි ය.
මේ ප්රතිකාරයේ දී භාවිත කරන්නේ Clostridium botulinum බැක්ටීරියා මගින් එලෙස නිකුත් කරන නියුරොටොක්සින අතරින් A වර්ගයයි. මේ නියුරොටොක්සීනය නිස්සාරණය කර, පිරිසිදු කර හානිදායක නො වන මට්ටමට තනුක කිරීමෙන් BTX-A එන්නත් ද්රdවණය සාදාගනු ලබයි. යෝනි තොල් රැලිවැටීම් ඇති වන්නේ යෝනි පේශි නොකඩවා සංකෝචනය වී පැවතීමෙනි. මෙලෙස කුමන පේශියක හෝ සංකෝචනය වීමක් සිදු වනුයේ, ඊට අදාළ ස්නායු ආවේග, පේශි තන්තු කරා සම්ප්රේෂණය වීමෙනි. ඉහත නියුරොටෝසින මේ ස්නායු ආවේග සම්ප්රේෂණය අවහිර කරයි. යෝනි පේශිවලට මේ ටොක්සිනය එන්නත් කිරීමෙන් ද එලෙස සංකෝචනය වීම වැළකීමේ හේතුවෙන් යෝනි තොල් රැලි වැටිමකට ලක් නො වී ඉහිල් ව ම පවතී. ඉහත ප්රතිකාරයේ පදනම මෙයයි. දිනකට වරක් හෝ ස්වයං වින්දනය කිරීම මගින් යෝනි පේශී ප්රානවත් කිරීම මගින් රැලි වැටීම නවතාගැනීමට හැකිය.
යෝනි තොල් අතර පෙදෙසෙහි සහ කුඩා යෝනි තොල් ඇති වන රැලිs සඳහා මෙලෙස ප්රතිකාර කරනු ලබයි. විවිධ වෙළෙඳ නාමවලින් එන මේ එන්නත් ද්රdවණය එන්නත් කරන මාත්රාව, එන්නත් කරනු ලබන ස්ථානය සහ එහි ස්වභාවය සහ රැලි අතර ගැඹුර මත රදා පවතියි. එන්නත් කිරීමෙන් අනතුරුව ඉතා ම කෙටි කලකින් (දින 1-4) ප්රතිඵල දැකිය හැකිය. යෝනි තොල් රැලි ස්වභාවයට ඉහත කී ස්නායු ආවේග සම්ප්රේෂණය මෙන්ම පරිසර දූෂක ද්රව්ය සහ අධශ්චර්මීය (සමට වහා ම පහළ ස්ථරය) සෛල මිය යැම ද හේතු වන අතර, එනිසා ඇති වන යෝනි තොල් රැලි වැටීම සඳහා මේ ප්රතිකාරය ඵල රහිත වේ. එබැවින් ප්රතිකාරයට පෙර ඊට බලපාන නිශ්චිත හේතුව ද දැනගැනීම අත්යවශ්ය ය. තව ද ගර්භණී සහ කිරි දෙන මවුවරුන්ට මෙන්ම, ස්නායු පද්ධතිය ආශ්රිත රෝග ඇති පුද්ගලයන්ට ද මෙය එන්නත් කරනු නො ලබයි. එමෙන් ම විටමින් E, ඇස්ප්රීන්, ස්ටෙරොයිඩමය නො වන ප්රතිප්රදාහක (nonsteroidal antiinflammatory drugs) වැනි ප්රතිකැටිකාරක ඔසු සහ ජින්සෙන් වැනි ශාකමය නිෂ්පාදන භාවිත කරන්නන්ට ද, මේ ප්රතිකාරයට සති දෙකකට පමණ පෙර සිට එම ඖෂධ තාවකාලික ව නවතාලීමට වෛද්ය උපදෙස් දෙනු ලැබේ. වයස්ගත අයට එන්නත් කිරීමේදී ඉතා විශේෂ සැලකිල්ලක් දැක්විය යුතු වන අතරථ එවිට අඩු ම මාත්රාවේ සිට ප්රතිකාර කරනු ලැබේ.
එන්නත් කිරීමෙන් පසු අදාළ ස්ථානයේ සිට අනෙකුත් ස්ථාන කරා ටොක්සීන විසරණය වීමේ හේතුවෙන් අතුරු ආබාධ ලෙස ඉදිමීම්, මද වේදනා, යෝනි පේශි දින දෙකක් දක්වා දුර්වල වීම ද, අධි සංවේදක ප්රතික්රියා (hypersensitivity reactions) තත්ත්ව ද ඇති විය හැකි ය. එනිසා ප්රතිකාරයෙන් අනතුරුව එම ස්ථාන අසල සම්බාහනය නො කිරීමත්, එහෙත් එම එන්නත් කළ ස්ථාන පමණක් අතින් සංකෝචනය කර ටොක්සීනය උරාගැනීම වේගවත් කිරීමත් මගින් එම තත්ත්ව අවම කරගත හැකි ය. ඇමෙරිකානු ආහාර හා ඖෂධ පාලනාධිකාරය මගින් වර්ෂ 2004 දී අනුමත කර ඇති මේ එන්නත යෝනි තොල් රැලි සඳහා සිදු කරන අනෙකුත් ප්රතිකාරවලට සාපේක්ෂව ඉක්මන් ප්රතිඵල ලබා දීමත්, ඉක්මනින් සහ පහසුවෙන් එන්නත් කළ හැකි වීමත්, අතුරු ප්රතිඵල අවම මට්ටමේ පැවතීමත් වැනි වාසි සලසන, ශුද්ර ජීව විද්යාවේ තවත් එක් විශේෂ භාවිතයක් වේ.
Comments
Post a Comment